René Meyboom, regiomanager Zuid van Bouwend Nederland – “Nu extra opleiden, anders hebben we straks tekort aan vakmensen”

De bouwsector in Limburg beleeft zware tijden. Net zoals in de rest van het land sloeg de crisis ook hier in alle hevigheid toe. Orderportefeuilles raakten angstvallig snel leeg en steeds meer bedrijven konden het hoofd nauwelijks of helemaal niet meer boven water houden. Vooral de bouw van woningen en bedrijfspanden ging hard onderuit. Herstel van de markt komt er pas in 2012. Geen plezierige boodschap, beseft René Meyboom van Bouwend Nederland, de vereniging van bouw- en infrabedrijven met ongeveer 5.000 aangesloten bouwbedrijven. Als regiomanager van de drie zuidelijke provincies (Zeeland, Noord-Brabant en Limburg) ziet hij temidden van alle ellende ook kansen voor ondernemers in de bouw. “Bereid je nu voor op de toekomst, zodat je straks sterker uit deze crisis komt.”

L.M.: Is de situatie in Limburg vergelijkbaar met die in andere provincies of zijn er verschillen?

René Meyboom: “De situatie is min of meer gelijk. De woningbouw vertoont landelijk een daling van 40% tot 50%. In Limburg is dat ook zo. Voor het zuidoosten van de provincie is het nog erger. Dat is een krimpgebied waar het aantal inwoners al jaren terug loopt. Er werden daar al minder woningen gebouwd en nu komt de crisis er overheen.”

L.M.: Uw organisatie, Bouwend Nederland, kwam een jaar geleden met een uitgebreid pakket aan voorstellen ter bestrijding van de gevolgen van de crisis. Zo zouden provincies en gemeenten meer moeten doen om de bouwsector te helpen. Is daar in Limburg al iets van terechtgekomen?

“We zijn in overleg met zowel de provincie als een aantal gemeenten. Er is ook al het één en ander in gang gezet, maar nog lang niet genoeg. Er ís geld beschikbaar. Limburg heeft het slim gespeeld. Voor diverse grote bouwprojecten hebben ze een fors deel van de Van der Laan-gelden binnengehaald. Zelf doet de provincie er uit eigen middelen een extra bedrag bij. Echte concrete resultaten zijn er tot nu toe nog niet. We zitten voornamelijk in het stadium van praten en overleggen. In Limburg horen ze het niet graag, maar ik verwijs toch even naar Noord-Brabant, waar de provincie maatregelen heeft ingezet ter waarde van 400 miljoen euro. Natuurlijk verwachten we in Limburg niet een dergelijk bedrag. Het is een kleinere provincie. Maar een financiële bijdrage naar rato zou de sector enorm steunen. Overigens is het niet zo dat Limburg achterloopt in steunmaatregelen. Noord-Brabant doet van alle provincies veruit het meeste om de bouw te stimuleren. Met subsidies, door projecten versneld uit te voeren en door procedures sneller af te handelen. Ze steken daarmee uit boven alle andere provincies. Of en in hoeverre die maatregelen effectief zijn, moeten we ook voor Noord-Brabant afwachten. Dat geldt voor elke provincie, ook voor Limburg. Als je een zak met geld hebt, is het de vraag waar je dat moet besteden voor het maximale effect. Maar het is wel zaak om nu actie te ondernemen. Noord-Brabant maakte in februari de maatregelen bekend. Half november was de laatste daarvan, de verkoopgarantie naar consumenten, pas actueel geworden. Daarom moeten we geen tijd meer verliezen met praten.”

Liever bouwen dan renoveren

L.M.: Nu de markt voor nieuwbouwwoningen is weggevallen, zoeken bouwbedrijven naar alternatieven, zoals verbouwingen en renovaties van bestaande woningen. Biedt dat voldoende compensatie?

“Alle beetjes helpen, maar het is bij lange na niet genoeg. De bouw van een nieuwe woning betekent voor de bouw een omzet van gemiddeld 170.000 euro. Voor je datzelfde bedrag haalt met renovaties en dergelijke, moet je heel wat opdrachten doen. Er zijn ook een aantal programma’s om bestaande woningen duurzamer en energiezuiniger te maken. Daar zijn subsidies voor te krijgen. Ook daarvoor geldt dat die inkomsten de pijn enigszins verzachten, maar het verlies niet kunnen goedmaken. Kortom: nieuwbouwprojecten zijn cruciaal. Die kunnen zorgen voor fundamenteel meer werk en omzet. Wij hebben de provincie Limburg een voorstel gedaan. Als zij zorgen dat wij meer werk hebben, leiden wij in ruil daarvoor meer leerlingen op, boven op het aantal opleidingsplaatsen dat er nu al is. Dat is heel hard nodig. Over drie jaar is de crisis voorbij. Zoals het er nu voorstaat, voorzien we dan een tekort aan geschoold personeel. Willen we straks genoeg mensen hebben om het aanbod van werk aan te kunnen, dan moeten we nu beginnen met opleiden.”

L.M.: Wat raadt u bedrijven in de bouw aan om nu te doen met het oog op de toekomst?

“Elke crisis heeft positieve kanten. Ik besef dat het op dit moment een bitter verhaal is voor ondernemers die mensen moeten ontslaan of failliet gaan. Dat zijn stuk voor stuk persoonlijke drama’s. Toch liggen er nu kansen. Mijn advies is om eens goed om je heen te kijken, ook buiten je eigen wereldje. Kijk ook eens kritisch naar je eigen bedrijf en je manier van werken. Sta open voor verbeteringen, vernieuwingen en innovaties. Inspelen op vragen en wensen van de markt, daar gaat het om. Wie daar oog voor heeft, staat straks sterker en neemt een voorsprong op zijn concurrenten.”

Gerelateerde berichten:

1. BKD Noord, BKD Zuid en veel meer – MECC Maastricht brengt Limburgse managers samen
2. Frank Bemelmans en Eric Bessems, Geonius – “Over twee jaar zijn we in Nederland klaar met bouwen”